Ở bất kỳ độ tuổi nào cũng nên có một thói quen ăn uống lành mạnh và đảm bảo đầy đủ các dinh dưỡng. Và công cụ hữu hiệu giúp xây dựng chế độ ăn uống hàng ngày lành mạnh được nhiều chuyên gia dinh dưỡng sử dụng chính là tháp dinh dưỡng. Vậy tháp dinh dưỡng là gì? Có vai trò như thế nào? Hãy cùng Ăn Uống Khỏe Mạnh tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

Tháp dinh dưỡng là gì?

Tháp dinh dưỡng là gì? Tháp dinh dưỡng trong tiếng anh được gọi là Food pyramid, là mô hình ăn uống dựng lên theo hình kim tự tháp nhằm mô tả về các loại và số lượng thức ăn tiêu thụ trung bình trong 1 ngày. Đây chính mức tiêu thụ dinh dưỡng tiêu chuẩn được phân theo từng nhóm thực phẩm.

Tháp dinh dưỡng gồm có 7 tầng tương ứng với 7 nhóm thực phẩm cần bổ sung mỗi ngày. Phần đáy rộng nhất thể hiện cho nhóm thực phẩm cần thiết nhất, càng lên cao sẽ càng hẹp và hẹp nhất là đỉnh chóp thể hiện cho nhóm thực phẩm nên hạn chế.

Tháp dinh dưỡng được các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo  áp dụng để lên kế hoạch và xây dựng chế độ ăn uống hợp lý để bảo đảm sức khỏe, phòng ngừa bệnh tật.

định nghĩa tháp dinh dưỡng là gì
Tháp dinh dưỡng là mô hình ăn uống hình kim tự tháp

Các tầng tháp dinh dưỡng

Tầng 1: Nước

Nước là tầng đầu tiên nằm ở đáy tháp và cũng là tầng chiếm lượng nhiều nhất đối với cơ thể chính là nước. Đây tuy không phải thành phần dinh dưỡng của cơ thể nhưng có vai trò quan trọng trong việc duy trì hoạt động sinh hóa bình thường.

Tầng 2: Nhóm lương thực

Tầng 2 là nhóm thực phẩm quan trọng, có thể chiếm đến 65% tổng năng lượng khẩu phần ăn. Để duy trì sự cân đối, khỏe mạnh thì việc bổ sung các loại thực phẩm nhóm này là rất quan trọng.

Tầng 3: Nhóm rau củ quả

Nhóm rau củ quả là nhóm quan trọng sau nhóm lương thực. Nhóm này là nguồn bổ sung chất khoáng, vitamin, chất chống oxy hóa, chất xơ và carbohydrate cần thiết cho cơ thể.

Tầng 4: Nhóm thực phẩm giàu đạm

Tiếp đến trong tháp dinh dưỡng là nhóm thực phẩm giàu đạm. Nhóm này bao gồm các thực phẩm từ đậu, trứng, thịt và cá và có vai trò quan trọng trong việc cung cấp lượng thức ăn cần thiết hàng ngày.

Tầng 5: Sữa và các chế phẩm từ sữa

Nhóm sữa và các chế phẩm từ sữa như kem, bơ, sữa chua cung cấp nhiều vitamin B2 và canxi cho cơ thể. Bên cạnh đó, nhóm này cũng là nguồn dinh dưỡng giàu vitamin A, D và chất đạm rất tốt cho sức khỏe.

Tầng 6: Nhóm thực phẩm dầu, mỡ

Nhóm thực phẩm dầu, mỡ nằm ở tầng thứ 6 và là nhóm cần phải hạn chế trong khẩu phần ăn. Thực phẩm dầu, mỡ có vai trò hỗ trợ tim và các chức năng của não, đồng thời cung cấp dung môi hòa tan các loại vitamin hòa tan trong dầu như A, D, E, K. Mặc dù có vai trò nhất định với cơ thể, nhưng ăn càng ít loại thực phẩm này càng tốt cho sức khỏe.

Tầng 7: Nhóm gia vị

Nhóm gia vị bao gồm các loại như muối, đường, hạt nêm,… Nhóm này nằm ở tầng cao nhất, nên ít sử dụng để tránh nguy cơ thừa cân béo phì, tiểu đường,…

Các loại tháp dinh dưỡng thường được sử dụng

Tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 3 đến 5 tuổi

Tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 3 đến 5 tuổi
Nguồn: Viện dinh dưỡng quốc gia

Tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 6 đến 11 tuổi

Tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 6 đến 11 tuổi
Nguồn: Viện dinh dưỡng quốc gia

Tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 12 đến 14 tuổi

Tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 12 đến 14 tuổi
Nguồn: Viện dinh dưỡng quốc gia

Tháp dinh dưỡng cho người trưởng thành

Tháp dinh dưỡng cho người trưởng thành
Nguồn: Viện dinh dưỡng quốc gia

Tháp dinh dưỡng cho phụ nữ mang thai và cho con bú

Tháp dinh dưỡng cho phụ nữ mang thai và cho con bú
Nguồn: Viện dinh dưỡng quốc gia

Tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 15 đến 19 tuổi

Tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 15 đến 19 tuổi
Nguồn: Viện dinh dưỡng quốc gia

Vai trò của tháp dinh dưỡng là gì?

Vai trò tháp dinh dưỡng là gì chắc hẳn sẽ là thắc mắc của nhiều người. Dưới đây là những giá trị mà tháp dinh dưỡng đem lại:

Giúp lựa chọn các loại thực phẩm phù hợp

Tháp dinh dưỡng là mô hình ăn uống gồm 7 nhóm thực phẩm khác nhau. Mỗi loại sẽ cung cấp những giá trị khác nhau cho cơ thể và đây đều là 7 nhóm thực phẩm cần thiết trong khẩu phần ăn.Dựa vào tháp, khẩu phần ăn của chúng ta nên có đầy đủ cả 7 nhóm thực phẩm đó.

Bên cạnh đó, tháp dinh dưỡng còn giúp nhắc nhở bạn về những thứ nên ăn và không nên ăn. Nhờ đó, bạn có thể dễ dàng lựa chọn thực phẩm cho bữa ăn của mình.

Giúp bạn lựa chọn liều lượng thức ăn phù hợp

Vai trò của tháp dinh dưỡng là gì? Tháp dinh dưỡng sẽ giúp bạn xác định liều lượng ăn hợp lý. Bởi  thực phẩm chỉ tốt cho sức khỏe nếu bạn ăn vừa đủ. Việc ăn quá ít hay quá nhiều một loại thực phẩm nào đó đều không tốt cho sức khỏe. Với tháp dinh dưỡng, bạn có thể biết được liều lượng mỗi nhóm cần nạp vào cơ thể là bao nhiêu. Nhờ vậy, bạn có thể dựa vào đó xây dựng thực đơn phù hợp với cơ thể của mình.

vai trò của tháp dinh dưỡng là gì
Tháp dinh dưỡng giúp bạn cân đối thức ăn

Nhắc nhở bạn ăn uống khỏe mạnh mỗi ngày

Tháp dinh dưỡng có thể khuyến khích bạn ăn uống một cách lành mạnh mỗi ngày. Chẳng hạn, khi nhìn tháp dinh dưỡng bạn thấy mình thiếu sữa vào bữa sáng thì bạn có thể bổ sung sữa vào bữa trưa để đảm bảo đủ dinh dưỡng cho 1 ngày.

Ngăn ngừa bệnh tật

Tháp dinh dưỡng giúp chúng ta có một thói quen ăn uống lành mạnh, đủ chất và cân bằng. Nhờ đó, chúng ta sẽ có một cơ thể khỏe mạnh, hệ miễn dịch tốt, giúp phòng ngừa các loại bệnh như béo phì, mỡ máu, tiểu đường,…

Hướng dẫn sử dụng tháp dinh dưỡng

Cách sử dụng tháp dinh dưỡng khá đơn giản. Nếu bạn còn bối rối trong việc sử dụng tháp dinh dưỡng thì hãy tham khảo ngay các bước sau đây:

  • Bước 1: Lựa chọn tháp dinh dưỡng phù hợp với đối tượng muốn áp dụng.
  • Bước 2: Lựa chọn các loại thực phẩm trong 1 ngày theo 7 nhóm trong tháp.
  • Bước 3: Đọc số đơn vị thực phẩm của mỗi nhóm cần trong 1 ngày được ghi ở cạnh tháp.
  • Bước 4: Xây dựng thực đơn dựa vào các thông tin ở bước 1, 2, 3.

Nếu bạn chưa biết số đơn vị thực phẩm của mỗi nhóm trong tháp dinh dưỡng là gì thì hãy xem tiếp phần dưới đây.

cách sử dụng tháp dinh dưỡng là gì

Số đơn vị thực phẩm trong tháp dinh dưỡng là gì?

Đọc đến đây chắc hẳn bạn đang thắc mắc số đơn vị thực phẩm trong tháp dinh dưỡng là gì. Để có thể tính toán lượng thức ăn trong một ngày dễ dàng, người ta quy lượng thức ăn cần ăn về số đơn vị thực phẩm. Các loại thực phẩm có cùng đơn vị có thể thay thế nhau trong cùng 1 tầng.

Ví dụ, dựa vào tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 3 đến 5 tuổi, bạn thấy ghi 4 đơn vị sữa mỗi ngày và 1 đơn vị sữa tương đương 100ml sữa tươi hoặc 1 hộp sữa chua hoặc 1 miếng phomai 15g. Như này tức là 1 ngày, trẻ từ 3 – 5 tuổi có thể:

  • Ăn 4 hộp sữa chua;
  • Uống 300ml sữa và ăn 1 hộp sữa chua;
  • Uống 200ml sữa và ăn 1 hộp sữa chua cùng 1 miếng phomai 15g;
  • Uống 400ml sữa;
  • …..

Bạn có thể lựa chọn thay đổi các loại thực phẩm tương tự trong cùng 1 nhóm để phù hợp với số lượng đưa ra trong tháp. Từ đó, bạn sẽ xây dựng thực đơn vừa đảm bảo dinh dưỡng, vừa không gây chán khi ăn.

Kết luận

Chắc hẳn những thông tin trên đây đã giúp bạn đọc hiểu tháp dinh dưỡng là gì cũng như vai trò của nó. Hy vọng đây sẽ là một công cụ hữu ích cho bạn trong việc chăm sóc dinh dưỡng bản thân và gia đình. Đừng quên theo dõi thông tin dinh dưỡng để xem thêm các bài viết hữu ích khác nhé.

>> Xem thêm:

Sữa đậu xanh bao nhiêu calo? Uống sữa đậu xanh có mập không?

Chất bột đường là gì? Có vai trò như nào với sức khỏe? 

0 0 đánh giá
Đánh giá bài viết
Theo dõi
Thông báo của
guest

1 Bình luận
Cũ nhất
Mới nhất Được bỏ phiếu nhiều nhất
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả bình luận
trackback

[…] >> Xem thêm: Tháp dinh dưỡng là gì? Có vai trò như thế nào? […]